Kerstmarkt Lens

Op het voorplein van het stadhuis, place Jean Jaurès, zet Kerstmarkt Lens haar twintigtal houten kraampjes neer in het hart van een stad die veel te vertellen heeft. Als voormalige mijnstad in de Pas-de-Calais draagt Lens overal de sporen van haar verleden: de corons (de arbeiderswijken van de mijnwerkers), de steenbergen van het mijnbekken dat UNESCO-erfgoed is, en de wederopbouw na de verwoestingen van 1918. De sfeer op de markt is zoals de stad, recht voor de raap en gezellig, met een geur van glühwein en wafels bij de decemberinkopen.

Kerstmarkt Lens op de place Jean Jaurès

De kraampjes staan voor het stadhuis, een gebouw dat na de verwoestingen van de Eerste Wereldoorlog in de regionalistische stijl van de jaren 1920 werd herbouwd. Een twintigtal standhouders wisselt elkaar er af, grotendeels ambachtslieden en handelaars uit de streek: sieraden, cosmetica, houten decoratie, cadeau-ideeën en kleine hapjes. Het formaat blijft bescheiden, wat het bezoek makkelijk inpasbaar maakt op een late middag of een zaterdag van boodschappen. Je komt er evenzeer voor de geur van glühwein als om een cadeau te vinden dat niet uit de grote winkels komt.

Centraal in de opstelling nemen een ijsbaan van ongeveer 360 m² en een draaimolen elke middag de esplanade in. De ijsbaan blijft goedkoop (rond de € 2,50, schaatsenhuur inbegrepen bij de editie 2025), de draaimolen kost een paar euro. Op sommige middagen lopen mascottes en muziekgroepen tussen de gangpaden, genoeg om de kinderen bezig te houden terwijl de ouders hun lijstje afwerken. Het geheel vormt een gezinsuitje zonder poespas, waar het ijs en de kraampjes volstaan om een avond te vullen. Omdat het plein centraal ligt, combineer je de markt makkelijk met een rondje langs de winkels van het centrum of een koffie op een verwarmd terras tussen twee kramen.

Voor gezinnen zit het voordeel erin dat alles op één esplanade is samengebracht: de kleintjes schaatsen of draaien op de draaimolen terwijl de groten langs de standhouders gaan, zonder van de ene kant van de stad naar de andere te hoeven rennen. Het eindejaarsprogramma wordt vaak aangevuld met een afdaling van de Kerstman, kindervoorstellingen en muzikale optredens tussen de kraampjes, met data die de stad in de loop van december bekendmaakt. De weekends zijn levendiger en drukker dan de doordeweekse avonden, een nuttig aanknopingspunt naargelang je de sfeer van de drukke dagen zoekt of een rustiger bezoek doordeweeks.

De specialiteiten van Noord-Frankrijk om ter plaatse te proeven

De tafel van de Pas-de-Calais maakt een groot deel uit van de aantrekkingskracht van een markt als deze. Tussen twee kramen kom je de Vlaamse carbonade tegen, gestoofd in bier, de potjevleesch, koud geserveerd als terrine, of de welsh, overgoten met gesmolten cheddar. Voor de zoetekauw blijft de suikertaart de regionale zekerheid. Witlof (chicon, zoals het hier heet) begeleidt graag de gerechten, en het bier uit het noorden en de cichorei maken het plaatje compleet. Deze gerechten houden je op de been, wat goed uitkomt als de thermometer daalt en je rond de kraampjes draait op zoek naar het volgende cadeau.

• Vlaamse carbonade: rundvlees langzaam gestoofd in bruin bier, met een vleugje pain d’épices om de saus te binden.
• Potjevleesch: terrine van wit vlees in gelei, een Vlaamse specialiteit die je koud eet, vaak met friet.
• Welsh: brood, ham en in bier gesmolten cheddar, een stevig gerecht dat verwarmt bij koud weer.
• Suikertaart en gevulde wafels, om mee te nemen met een beker glühwein waarvan je het zelfgemaakte recept kunt terugvinden om de sfeer thuis te verlengen.

De cichorei verdient een vermelding: lang de koffie van de armen in de corons, werd ze een regionaal kenmerk dat je als warme drank of in sommige gebakjes terugvindt. Een kraam die ze aanbiedt, is de kans om een stukje lokale geschiedenis te proeven in plaats van de zoveelste industriële chocolade. Bij de zoetigheden om mee te nemen let je ook op de babeluttes, die zachte karamels met kandijsuiker, en de huisgemaakte pain d’épices als een ambachtsman er een kraam mee houdt. Om te drinken komt het bier uit het noorden in amberkleurige of kerstversies, gebrouwen in de regio, en de lokale productie merk je tot in de keuze van de kramen. Niets ligt vast: van editie tot editie wisselen de standhouders, wat altijd de kans laat om op een recept te stuiten dat je nog niet kende.

Praktische info en bereikbaarheid

De data voor 2026 zijn nog niet officieel, te bevestigen bij de stad en de toeristische dienst Lens Liévin Hénin Carvin. Als aanknopingspunt: de editie 2025 vond plaats van 5 tot en met 24 december, doordeweeks open van 14 tot 20 uur en in het weekend vanaf 12 uur, met activiteiten die tot en met 31 december doorliepen. De toegang tot de markt is gratis, alleen voor de ijsbaan en de draaimolen betaal je.

Met de trein wordt het station van Lens bediend door de regionale trein (TER) vanuit Lille en Arras, en door meer rechtstreekse verbindingen naar Parijs; de place Jean Jaurès bereik je te voet vanaf het station in een minuut of tien. Het station zelf is trouwens een blik waard: gebouwd in 1926 door architect Urbain Cassan, doet het silhouet vol rondingen denken aan een stoomlocomotief, een knipoog naar het spoor- en mijnverleden van de stad. Met de auto bedient de A21 de streek en parkeer je op de parkeerplaatsen van het centrum, op drukke zaterdagen iets vooraf te plannen. De esplanade is vlak en gelijkvloers, wat de toegang voor mensen met beperkte mobiliteit en voor kinderwagens vergemakkelijkt. Een seizoenstip: kleed je warm aan, want het plein ligt open in de wind en een late decembermiddag in het noorden koelt snel af zodra de zon zakt. Het beste moment blijft het begin van de avond, als de lichtsnoeren aangaan en de glühwein rondgaat; dat is ook het moment waarop de markt haar echte kleur krijgt, tussen het licht van de kraampjes en de damp van de bekers.

Het mijnerfgoed rond Kerstmarkt Lens

Wat een bezoek rijk maakt, is wat er rond de kerstmarkt van Lens ligt. Het Louvre-Lens, op de vroegere mijnschacht 9, biedt zijn Galerie du Temps gratis aan: een reis door de kunstgeschiedenis in een glazen gebouw van het Japanse bureau Sanaa. De galerie, eind 2024 heringericht, toont ongeveer 250 meesterwerken uit de collecties van het Louvre en van partnermusea, bijna 5.000 jaar kunst op 3.000 m². Het museum ligt in een landschapspark van 20 hectare, ontworpen door Catherine Mosbach, dat sporen van de mijn bewaarde: de oude cavaliers, de spoorlijnen die de steenkool naar het station brachten, en de historische ingang van het terrein. In de winter is het de ideale tussenstop tussen twee buien, op een minuut of twintig lopen van het centrum.

Op een paar kilometer tekenen de tweelingsteenbergen van Loos-en-Gohelle de horizon. Ze horen bij mijnschacht 11/19, in bedrijf van 1894 tot 1986, en reiken tot bijna 186 meter, de hoogste van Europa, met bij helder weer een panorama van 360° over het bekken. Op het mijnterrein staan de metalen schachtbok uit de jaren 1920 en de betonnen concentratietoren uit 1960 nog overeind, silhouetten die herinneren aan de mijnwerkers en het werk in de mijn. Het terrein hoort bij de grote emblematische plekken op de werelderfgoedlijst van UNESCO, naast de mijn van Arenberg in Wallers en de 9-9bis in Oignies.

De stad leeft ook op het ritme van RC Lens en zijn stade Bollaert-Delelis, waar de Sang et Or een publiek in vervoering brengen dat bekendstaat om zijn vurigheid. De corons, die rijen arbeiderswoningen die voor de mijnwerkers werden gebouwd, doorkruisen nog altijd het landschap: na 1918 moest de platgebombardeerde stad meer dan een miljoen ton puin ruimen voor ze herrees in een mix van neoclassicistische, regionalistische en artdecogevels. Een wedstrijd op een decemberavond, ’s middags een museumbezoek, aan het einde van de dag een rondje op de markt: Lens leent zich goed voor een weekend waarin het eindejaarsfeest zich vermengt met de herinnering aan het mijnbekken. Buurstad Liévin bewaart haar eigen identiteit; Lens koestert die volkse energie die haar kenmerkt, tussen corons, steenbergen en Sang et Or.

Rond Lens: andere markten om te combineren

De streek nodigt uit tot decemberuitstapjes. De kerstmarkt van Arras en haar barokke Grand-Place liggen op een kwartier met de trein, terwijl de kerstmarkt van Lille (Rijsel) en haar reuzenrad op de Grand-Place een hele dag vullen. Aan de kant van het mijnbekken maakt de kerstmarkt van Douai, tussen belforten en geplaveide pleinen, een weekend in het noorden van Frankrijk en de Pas-de-Calais compleet.